سرمایه : کمبود چغندر قند و نیشکر در سال جاری باعث می شود امسال از هر دو کارخانه تولید شکر، یک کارخانه فعالیت کند و نیمی دیگر از کارخانجات به حالت غیرفعال درآیند.واردات بی رویه شکر در سال های گذشته و ورود شکرهای خارجی به بازار، عدم فروش تولید داخل را در پی داشت. انبارشدن شکرهای داخلی موجب کاهش نقدینگی کارخانجات و در نتیجه پرداخت نشدن طلب چغندرکاران که در سال 85، شش میلیون و 600 هزار تن چغندر تولید کرده اند؛ شد.

این امر در نهایت تاثیر خود را با کاهش انگیزه چغندرکاران و کاهش کشت این محصول نشان داد. خشکسالی سال جاری نیز تاثیر 10 درصدی در کشت نیشکر گذاشت و اکنون با کمبود مواد اولیه کارخانجات ناگزیر به استفاده ازتنها 30 درصد ظرفیت خود هستند که صرفه اقتصادی نخواهد داشت لذا به گفته رئیس سندیکای قند و شکر ایران از هر دو کارخانه تولید شکر، یک کارخانه در سال جاری فعالیت خواهد کرد.
علیرضا اشرف در گفت وگو با «سرمایه» خاطرنشان کرد: «فعالیت همه کارخانجات صرفه اقتصادی ندارد بنابراین نیمی از این واحدها غیرفعال خواهند شد»
-
صنعت شکر پنج سال عقب افتاد
او معتقد است: «با سیاست های دولت در زمینه شکر این صنعت پنج سال عقب افتاده و زمان و حمایت بسیاری نیاز است که صنعت قند و شکر ایران به سال 85 بازگردد.»اشرف با اشاره به تولید یک میلیون و 257 هزار تن شکر در سال 85 اظهار کرد: «امسال یک سوم سال 85 و کمتر از 500 هزار تن تولید خواهیم داشت.»
به گفته او سال گذشته یک میلیون و 50 هزار تن قند و شکر تولید کردیم.

رئیس سندیکای قند و شکر ایران متذکر شد: «بخش نیشکر به دلیل دولتی بودن تحت تاثیر مسائل اقتصادی و جو بازار قرار نگرفته ولی به دلیل خشکسالی تولیدات این بخش نیز از 430 هزار به 230 هزار تن کاهش خواهد یافت.»
او توضیح داد: «در سفر رئیس جمهوری به استان خراسان رضوی دو طرح کوتاه مدت و بلندمدت برای حمایت از این صنعت به ایشان ارائه دادیم که متاسفانه به جز تنها یک بند، باقی مفاد آن هنوز به مرحله مطالعه نیز نرسیده است.»اشرف تصریح کرد: «طبق طرح کوتاه مدت پیشنهاد خرید 240 هزار تن شکر سنواتی، افزایش تعرفه واردات و اعطای تسهیلات بانکی به دولت ارائه شده است که تنها خرید 240 هزار تن شکر از 750 هزار تن شکر تولیدی سال های 85 و 86 با دوماه و نیم تاخیر اجرا شد و قرار به خرید یک محموله 160 هزار تنی نیز گذاشته شد که هنوز عملیاتی نشده است.»
او همچنین گفت: «برای رونق این صنعت در سال های آینده نیز برنامه بلندمدتی طبق سند چشم انداز 20ساله طراحی شده است.»
-
اعدام صنعت شکر
رضا موحد کارشناس صنایع قند ایران در گفت وگو با «سرمایه» تاکید کرد: «سیاست های تعرفه ای دولت به منزله اعدام صنعت قند و شکر ایران است.»
او با اشاره به اینکه در هیچ جای دنیا تعرفه واردات این کالا صفر نیست، ادامه داد: «در سال های گذشته با صفر شدن تعرفه رکورد واردات این محصول به کشور شکسته شد و تولید داخلی به قهقرا رفت.»
موحد یادآور شد: «تعرفه واردات شکر در چین 75 درصد بیشتر از ایران است.»
از سوی دیگر بسیاری از سیاست های اتخاذ شده برای جبران زیان ناشی از ناکارآمدی نظام تعرفه ای در مقام اجرا مسکوت مانده است.
این کارشناس افزود: «این روند موجب شده کارخانه های قند و شکر دخالت دولت در سیاستگذاری و تعیین نرخ شکر را عامل اصلی مشکلات کنونی قلمداد کنند.»
به اعتقاد او اکنون تجار شکر بیشترین منافع حاصل از واردات را داشته و بخش های کشاورزی و صنعت متحمل بیشترین زیان می شوند.
-
واردات شکر اجتناب ناپذیر است
همچنین مدیرکل صنایع غیرفلزی وزارت صنایع از واردات شکر خام به منظور حل مشکل تامین مواد اولیه کارخانه های شکر و رفع نیاز داخلی از محل تسهیلات پنج میلیارد دلاری مصوب برای صنایع خبر داد. حسین ابویی مهریزی تاکید کرد: «با توجه به کمبود شکر در کشور، امسال واردات شکر خام یک انتخاب نیست بلکه یک امر اجتناب ناپذیر است.»
او اذعان کرد: «واردات بی رویه شکر در سال های گذشته کمبود آب و خشکسالی سطح زیرکشت چغندر قند را طی سال جاری کاهش داد و امسال تنها به اندازه 30 درصد سال 85 کاشت چغندر قند در کشور صورت گرفته است.»
مدیرکل صنایع غیرفلزی وزارت صنایع اضافه کرد: «بخش های تصمیم گیر در صنعت شکر به این جمع بندی رسیده اند که با علامت دهی صحیح به بخش کشاورزی و صنعت از طریق قیمت های تضمینی چغندر قند و حمایت های منطقی تعرفه ای از صنعت، شاهد افزایش تولید چغندر قند در سال آینده باشیم.»
او اختلاف قیمت هر تن شکر خام و شکر سفید را حدود 100 دلار دانست و گفت: «در حال حاضر تعرفه واردات شکر سفید 20 و شکر خام 10 درصد است و شکر با تعرفه های فعلی به کشور وارد خواهد شد.»
هم اکنون 42 کارخانه تولید شکر در کشور وجود دارد که 32 کارخانه با استفاده از چغندر قند و هفت کارخانه با استفاده از نیشکر در تولید شکر فعال هستند و سه کارخانه شکر چغندری نیز از چند سال پیش تعطیل شده اند.

منبع (+)